امروز: دوشنبه ۳۰-مرداد-۱۳۹۶ / الإثنين 29-ذو القعدة-1438 / Monday 2017-August-21

مناسبت روز
پیام سایت :

مقاله راهکارها و عوامل موثر در فرایند یادگیری کودکان

مقاله راهکارها و عوامل موثر در فرایند یادگیری کودکان

قبل از هر چیز باید متوجه این امر باشیم که (( یادگیری)) درد و بعد و جهت می باشد .
۱-آموزش
۲- پرورش
– هر مبحث به مثابه دوبل هستند که با حذف یا لنگش دیگری مانعی ایجاد خواهد شد . اصولا” هدف از آموزش و پرورش تربیت اسانها ی آینده است که بتوانیم هم برای خود و هم برای جامعه بشری , با توجه به این که امروزه زندگی ماشینی و صنعت ایجاب می کند که انسانها در بعد آموزه های آموزشی و علمی تلاش نماید حتی پرورش صرف دانش آموزان افراد جامعه نیز نمی توان جوابگوی زندگی باشد .
حال که چنین است برای پیشرفت هر چه بیشتر بهتر امر تعلیم و تربیت چه باید کرد ؟
دانشمندان علوم مختلف از طرق مختلف این موضوع را درک کرده اند که در یادگیری متر بیان عوامل فیزیکی و روحی و روانی بسیار موثر هستند .
دانش آموزانی که از لحاظ فیزیکی مشکل دارند , علاوه بر آن مترلی را که در آن درس می خوانند از لحاظ سرما و گرما و نور و رطوبت هر کدام می توانند به نوع خود بر یادگیری کودک اثر منفی داشته باشند .


دانش آموزانی که از لحاظ اقتصادی دچار مشکل می باشد قسمتی از افکار و ذهن آنها در روز آگاهانه و ناخوداگاه بر روی این موضوع تمرکز کرده و ایجاد حواس پرتی خواهد کرد . دانش آموزانی که مدرسه اش با عدم امکانات روشنایی گرما و سرما و آب خوردن و سرویس بهداشتی روبرو است باز هم به نوع خود هر کدام از این عوامل می تواند فشاری را برلو وارد نماید . و او را خسته و عصبانی و عقب نگه دارد . نوع برخورد دانش آموزان با همدیگر نحوه بر خورد معلم و مدیر با دانش آموزان باز هم می توان استرس زا و یا نشاط آور باشد دانش آموزانی که از ناحیه دوستان و همکلاسان و معلم خود احساس نفرت و ترس می نماید به نوعی در ذهن او گریز از مدرسه مرور می شود . که این امر در سطح ابتدایی و راهنمایی بسیار مشاهده شده است . دانش آموزانی بوده اند که هنگام عبور ازکنار ساختمان مدرسه می گفته اند خدایا چشمم ساختمان مدرسه را نبیند . یعنی آن قدرعوامل موثر تحصیلی دانش آموزان نا مناسب بوده است که همه باعث عقب افتادگی دانش آموزان گردیده است تا جایی که از شنیدن نام مدرسه تعادل روحی خود را از دست می دهد . تمامی عوامل فیزیکی و روحی و روانی و اقتصادی و رفتاری می تواند در فرایند آموزش و پرورش موثر و مفید باشد .
تا این جا مقدمه کوتاهی بود که بر آموزه های تعلیم و تربیت و اما در صورت مساعد مناسب بدون شرایط تحصیلی چه راهکاریهای باعث پیشرفت به سوی قله های علمی خواهد شد ؟
به نظر می رسد تمامی علوم تجربی و آزمایشگاهی باید توام با کار عملی باشد و تنها به تئوری پردازی و تئوری گویی منحصر نشود . چرا که اگر دروس تئوری و شفاهی همراه با عمل و آزمایش باشند هم علاقه و انگیزه ادامهی تحصیل را در فرد بیشتر می کند هدف به هدف نزدیکتر خواهد شد .
به قول استادی ماشین برای ماشین یعنی چه ؟
ماشین باید در جهت پیشرفت و هدف نهایی انسان که آسایش و آرامش اوست حرکت کند که همین جا باید یادآور شویم که اگر وسایل آزمایشگاهی ما در مدارس بیشتر باشد . معلمان مربوطه دروس خود را با تجربه و کار عملی در آزمایشگاه تفهیم کنند به نتایج مطلوبی خواهند رسید . طبق تحقیقات به عمل آمده از آموزش و پرورش کشور ژاپن دانش آموزان شبانه روز ۱۷ ساعت مشغول به تحصیل هستند . وقتی علت آن را جویا شده اند مشاهده شد که دانش آموزان بیشتر به کارهای عملی عادت کرده اند .
مورد دیگری که در آموزش و پرورش ژاپن تحقیق شده این است که مسئولان آنجا معتقد هستند که برای استادی و دانشمند شدن در موضوعی لازم است بر روی یک جمله تامل کنند و آن هم این جمله است که کم, زیاد است . معنی و مفهوم این جمله کوتاه این است که مثلا” وقتی می گوییم برق یا وقتی می گوییم ماشین یا وقتی می گوییم انسان و ……… هر کدام از این مباحث خود می تواند دامنه های وسیعی را برای یادگیری داشته باشد . درکیت علوم تجربی دهها فصل و مبحث به دانش آموزان به صورت تئوری نا مفهوم و پراکنده تدریس می شودو در آخر کار هم وقتی از دانش آموزی که چندین فصل از علوم را طی یک سال خوانده سوال می شود می بینیم که در حدود یک آشنایی بسیار سطحی و ضعیف اطلاعات دارد . اگر بگوییم مداری از الکتریسیته را توضیح یا رسم کنید یا در مورد یادگیری سوال شود چیزی بلد نیستند . این جا است که دانش آموز ما وقتی فارق التحصیل می شود حرفه ای یاد گرفته از انواع وسایل برقی فقط درس را خوانده و نمره ای را گرفته اما در واقع نمی تواند مکانیک باشد . بد ترین شیوه تحصیلی در مدارس تا زمانی است که دانش آموزان مفاهیم را خوب درک نکرده باشند یا به خاطر سنگین بودن آن یا به دلیل دیگر معلم وارد درس بعدی می شود که به قول استادی وای به احوال دانش آموزی که مفهوم عدد چهار را یاد نگرفته و عدد پنج را به او یاد می دهیم من معتقد هستم که سعی کنیم تا دانش آموزان درس را یاد نگرفته اند نباید وترد بحث و درس بعدی شویم .
یکی از انتقادات شدیدی که پیوسته از جدول زمانبندی تدریس کتابهای درسی داریم این است که از قبل به صورت بخشنامه اعلام می شود که دانش آموزان از اول پاییز تا ماه فلان چند صفحه و از ماه فلان تا عید نوروز این تعداد و مابقی را تا اردیبهشت تمام کنند باید در این مورد مسئولین محترم آموزش و پرورش راهکارهای جدیدی بدهند که چگونه باید کتابها را به دانش آموزان درس داد بدون این که زمان تعیین کنیم . وقتی قرار است زمان تعیین شود معلم به اجبار ظرف یکی دو سه هفته مطالب را سریع روخوانی کرده و دانش آموزان را به امان خدا رها می کنند که این موضوع بارها مشاهده شده است حتی خود دانش آموزان گفته اند کتاب دیر آمده , معلم دیر آمده اینجاست که فقط کتاب تدریس شدهاست و بس , نه یادگیری و نه نتیجه ای مثبت و نه نمره خوب . این است که دانش آموز ما می تواند از مقطع راهنمایی وارد مهارتهای خاص می شوند , مثلا” دانش آموزی که در درس کشاورزی علاقه دارد می توان با دارا بودن دامنه ی وسیع این رشته سطح تحصیلات عالیه می آورد همچنان فعال بالابرد دانش آموزی که در رشته زیست شناسی علاقه دارد می توان او را در این رشته برای همیشه فعال نمود چرا که ذهن او در این مورد شکوفا شده است و خود سازنده ی قالبها و سیستمهای خیالی و ذهنی خواهد گردید.
– مشکلات خاص اخلاقی پاره ای از کودکان :
پاره از مطالعات اخیر نشان داده است که اخلاق کودکان خیلی بیشتر از آنچه در سابق تصور شده است انعطاف پذیر است . دسته ای از کودکان را می توان یافت که به آسانی در خود کنترل و تغییر هستند و دسته ای دیگر بالعکس غیر قابل کنترل و تغییر ناپذیر هستند و مدتها طول می کشد تا اخلاق خود را تغییر دهند . والدین و مربیان می توانند با شیوه های معتدل , صمیمانه و مستمر آنها را متحول سازند و از این انعطاف پذیری در جهت مطلوب حداکثر استفاده را ببرند .
حضرت علی (ع) می فرماید : توجه تبلیغی خود را به نسل جوان معطوف دارید و نیروی خویش را در راه هدایت آنها به کار اندازید زیرا جوانان زودتر حق را می پذیرند و سریعتر به هر خیر و صلاحی تن در می دهد .
– نبودن زمینه مساعد برای ابراز وجود و عرض اندام :
یکی از منابع بی اضباطی دانش آموزان آن است که زمینه مساعد برای ابراز خود و عرض اندام ندارند. در مدارس کرارا” به آنان گفته می شود ندوید, دعوا نکنید ,بد اخلاقی نکنید و امثال آن . هر معلمی برای خود قوانین خاصی دارد که معمولا” دانش آموزان از آنها آگاهی دارند ولی به ندرت به دانش آموزان یاد می دهیم کهئبه جای این او امر و نواحی چه کار کننده فرض ما بر این است که آنان را ه صحیح رفتار را می دانند اما فراموش می کنیم که این امر مستلزم مهارت و یادگیری است ه به جای نزاع , زد و خورد و غیره چه کار کنند .
کودکان نیاز به مهارت های عاطفی و رفتار عینی دارند , تا از قوانین و مقررات خاصی پیروی کنند تحقیقات نشان داده است مدارسی که زمینه ی مناسبی برای ابراز وجود دانش آموزان فراهم کرده ودر پی جانشین کردن راههایی برای سوء رفتارها بوده اند در حل مسایل انضباطی خیلی موفق بوده اند .
بنابراین توسیه می شود :
۱- معلمان و مسئولان دست اندارکاران آموزش ابتدایی اطلاعات لازم را در زمینه بهداشتی روانی دانش آموزان در دوره های آموزشی کسب کنند .
۲- معلمان توجه لازم را به روحیات دانش آموزان داشته باشند و به مجرد مشاهده علایم هشدار دهنده ( مانند افت تحصیلی , فرار از مدرسه , لجبازی) که دال بر افسردگی است قبل از هر گونه قضاوت نهایی در تحقیق مشاوره اقدام کنند .
۳- معلمان و خانواده ها از زدن مارک تنبلی , عقب افتادگی زهنی یا کلمات دیگری که موجب تحقیر کودک شود خودداری کنند .
۴- خانواده ها از طریق موسسات و مراکز ذی صلاح آموزش لازم را در زمینه بهداشت روانی و نحوه تربیت دانش آموزفرا گیرند .
۵- دانش آموزانی که تواناییهای هوشی پایین تری دارند در صورت امکان در کلاسهای تقویتی شرکت کنند و ضمن توجه به نکات مثبت آن در هدایت و رشد استعدادهای آنها تلاش بیشتری صورت گیرد .
واقعیت آن است که دنیای کودکان سنین دبستان خود کتاب رنگین است .
مرا به هیچ کتاب مکن حواله دگر که من حقیقت خود را کتاب می بینم
وقتی بزرگسالان می خواهند خاطراطی از دوران کودکی را به زبان آورند در واقع به تجاربی از حیات خود در سنین دبستان اشاره می کنند چرا که آنچه برای ایشان خوشایند و به یاد ماندنی بوده است از دوره دبستان است . این دوره بسیار مهم از رشد یعنی سنین دبستان برای کودکانی که دراین سنین هستند بسیار لذت بخش و دوست داشتنی است .
بنابراین در بر خورد با ترس از مدرسه می توان گامهای مناسب زیر را برداشت :
۱- قبل از شروع مدرسه کودک را با محیط آنجا آشنا ساخت و ولی را به مدرسه هدایت کرد تا از نزدیک محیط را ببیند .
۲- درهفته اول مهر ماه مادران همراه با کودکان خود به مدرسه بروند تا کودک احساس تنهایی و جدایی نکند و به تدریج که او با محیط آشنا شد از او جدا شوند .
۳- سولان دبستان با رویی گشاده و با محبت و رفتار دوستانه دانش آموزان را بپزیرند و محیط مدرسه برای آنان جالب و پر جاذبه سازند .
۴- از کلمات و حرکاتی که حاکی از تهدید و قدرت نمایی باشد استفاده نکنند .
۵- از کمک متخصصان در صورت لزوم برای راهنمایی و تغییر رفتار استفاده کنند .
برخی از کودکان در کلاس آرام و قرار ندارند و گاهی بدون اجازه از کلاس بیرون می روند در مورد این کودکان باید به رفتار بیش فعالی مشکوک شد .
اصولا” کودکان بیش فعال سه خصیصه عمده دارند :
۱- برانگیختگی ۲- بیش فعالی ۳- کم توجهی
این کودکان غالبا” بی قرار و در یک حالت نمی مانند و همواره می لولند و در بازیهای گروهی رعایت نوبت را نمی کنند و محرکهای محیطی باعث حواس پرتی آنان می شود و غالیا” از یک فعالیت به فعالیت دیگری می پردازند و به آنچه بیان می شود , توجهی ندارند و همواره در حال حرکت هستند . در توجیح بیش فعالی به فعالیت موتوری مغز تحرک بیش از حد دارند و چون قسمت شناختی شناختی مغز فعالیت کمتری دارد این کودکان در تشخیص برخی از مسائل اشکال دارند و حتی دست به بسیاری از کارهای خطرناک می زنند . برای درمان این کودکان از داروهای محرک عصبی مانند ویتامین استفاده کرده اند ولی تحقیقات نشان داده است که این داروها به سازگاری اجتماعی و تشخیص این کودکان کمکی نمی کنند . برای تغییر این کودکان بهتر است به تقویت رفتار مناسب آنان پرداخت و از روش شرطی , وسیله ای استفاده کرد , همچنین با تغییر محیط آموزشگاهی و ایجاد زمینه های مناسب تر آنان را به فعالیتهای متنوع تر غیب کرد و به آموزش خود انضباطی آنان پرداخت و روشهای بر خورد مناسب را به آنان آموزش داده . بررسیها نشان داده است که فعالیتهای موتوری مغز در دوازده تاسیزده سالگی کم می شود و همزمان با رشد شناختی کودک به تنظیم رفتار خود می پردازیم .
ولی بر انگیختگی و کم توجهی ممکن است تا دوران جوانی نیز ادامه یابد . رفتار پر خاشگرانه و بیش فعالی را با رفتار مخالف کودکان نباید اشتباه کرد .
کودکانی دارای رفتار مخالف هستند که :
۱- قوانین کوچک و در سطح پایین خانه را می شکنند مثلا” بدون شستن دست سر غذا می نشیند .
۲- بد اخلاقی
۳- کج بحث هستند
۴- زود پاسخ می دهند
۵- لجاجت و خود سری دارند
این کودکان بر خلاف رفتار پر خاشگرانه حقوق دیگران را نقض نمی کنند و فرم معمول اجتماعی را نمی شکند . این کودکان معمولاگ لجباز باقی می مانند . پاسخ نامناسب و مخالف به این کودکان نه تنها تغییری در رفتار آنان نمی دهند بلکه رفتار مخالف آنها را تشدید می کنند. بهتر است با آنان ستیز و برای رفتارشان آنان را سرزنش نکرد بلکه رفتار دوستانه را تشویق کرد گاهی این رفتار های مخالف برای خود نمایی و جلب توجه و مطرح ساختن خویش است . در این صورت عدم توجه به این رفتار و نادیده گرفتن آن باعث کم شدن و از بین رفتن این رفتار می شود . بهتر است کودکان را به فعالیت مثبت تر غیب و به فعالیتهای گروهی و اجتماعی تشویق کرد وخصوصیات مثبت آنان را تقویت نموده اگر کودکان از مدرسه توجه , عاطفه و شناسایی دریافت نکنند از مدرسه فرار می کنند , تقلب می کنند , دزدی می کنند و شرور می شوند . و در رویایه روزانه فرو می روند. یکی از روشهایی که در مورد کودکان به کار گرفته می شود بازی درمانی است زیرا کودک از طریق بازی احساسات خود را بیان می دارد در بازی بر سردرگمی ها و پریشانیها و تضادها غلبه می یابد و مهارت های زندگی کردن در جهان پیشرفت را کسب می کند .
کلام آخر آن که در بحث ارتعا رضایت و تاتیراتناگوار که برر شد تشخیصی کودک باید به دور از گرایشهای شخصی و وابستگی های فکری ارزشهای متعالی و حاکم در جامعه و مدرسه را مد نظر قرار داد و برای حل تعارضات و رسیدن به زبان و مشی مشترک سلامت و شخصیت مطلوب و شکوفایی استعدادهای کودک را محور اصلی گفتگو قرار داده در پایان می توانیم نتیجه بگیریم که ناسازگاری دانش آموز مفهوم پیچیده ای است که می تواند ریشه های فردی , اجتماعی , اقتصادی , فرهنگی خانوادگی مدرسه ای داشته باشد .

با به کارگیری ۳۰ شیوه ساده از هنگام بارداری تا پایان دو سالگی افزون بر رشد جسمانی مناسب، زمینه های افزایش بهره هوشی کودکان را تقویت کنید.
بنابر گزارش گروه پزشکی و سلامت واحد مرکزی خبر از آنجا که پایه ریزی و شکل گیری رشد جسمانی و ذهنی کودکان از هنگام بارداری تا پایان دو سالگی است، به کارگیری این ۳۰ شیوه به طور هماهنگ به رشد همه جانبه و مناسب کودک کمک می کند.
در هنگام بارداری
۱- تیروئیدتان را آزمایش کنید زیرا کم کاری خفیف تیروئید در خانمهای باردار سبب کاهش معنی داری در هوش کودکان می شود.
۲- کولین مصرف کنید، این ماده مغذی در گوشت، تخم مرغ و حبوبات وجود دارد.
۳- ویتامین هایی را که پزشک در دوران بارداری برای شما تجویز می کند مصرف کنید.
۴- با جنین خود حرف بزنید و او را صدا کنید.
۵- از نوشیدن قهوه و خوردن دارو بدون تجویز پزشک اجتناب کنید.
در شش ماهه نخست پس از تولد به این نکات توجه داشته باشید.
۶- فرزندتان را با شیر مادر تغذیه کنید.
۷- در صورت بروز افسردگی بعد از زایمان ، برای درمان آن اقدام کنید.
۸- منابع غنی از آهن مانند گوشت، سبزیجات، تخم مرغ و میوه های تازه مصرف کنید.
۹- در زمان شیردهی خوردن غذاهای حاوی ویتامین ۱۲ B مانند مخمر، نان، غذاهای دریایی و تخم مرغ را فراموش نکنید.
۱۰- برای کودکتان موسیقی به ویژه موسیقی سنتی و کلاسیک پخش کنید.
۱۱- کودک را ماساژ دهید ، مطالعات نشان داده اند که ماساژ روزانه کودکان رشد مغزی آنان را به میزان قابل توجهی افزایش می دهد.
از شش ماهگی تا یک سالگی کودک چه کنیم؟
۱۲- با کودکتان به طور مستقیم و چشم در چشم صحبت کنید.
۱۳- معنای لغات را با اشاره ارتباط دهید ؛ به طور مثال هنگامی که نام چیزی را می برید به آن اشاره کنید یا کودک را در مقابل آن نگه دارید.
۱۴- با هدیه های مخصوص کودکان، او را تشویق کنید.
۱۵- اجازه آزادی حرکت به کودکان بدهید، بگذارید که آنها کنجکاوی غریزی شان را همواره به کار برند.
۱۶- تشخیص و فرق گذاری بین اشیا را به کودکتان با پرسش و گفتن جواب درست بیاموزید.
۱۷- کودکان از آموزش اجباری خوششان نمی آید، از آن بپرهیزید.
۱۸- هنگامی که فرزندتان احساس خستگی کرد، آموزش را قطع کنید.
دوران یک تا دو سالگی کودک
۱۹- کودکان را با غذاهای سرشار از آهن تغذیه کنید.
۲۰- به کودکان میان وعده های سالم و مغذی بدهید و از دادن میان وعده های بی فایده مانند پفک و چیپس به کودک خودداری نمایید.
۲۱- برای کودکتان کتاب بخوانید.
۲۲- در حضور او مطالعه کنید.
۲۳- برای او اسباب بازی های کمک آموزشی تهیه کنید.
۲۴- با کودک خود بازی کنید. شرکت در بازی های دسته جمعی ، مهارت های هوش اجتماعی کودک را افزایش می دهد.
۲۵- مطمئن شوید کودکتان خوب استراحت کرده است، خوابیدن دستکم ده ساعت در شبانه روز برای او لازم است.
۲۶- هنگامی که با کودکتان صحبت می کنید صداهای اضافی مانند رادیو و تلویزیون را خاموش کنید و نور را در حد متوسط نگاه دارید.
۲۷- درخواست های تکراری کودک را اجانب کنید. تکرار ارتباط نورون ها را در مغز تقویت می کند ؛ بنابراین اگر برای چندمین باز از شما می خواهد کتابی را برایش بخوانید ، بدون اصرار و پافشاری روی خواندن یک داستان دیگر ، آن را برای او بخوانید.
۲۸- وقتی کودک نوپای شما به چیزی اشاره می کند و نامش را می پرسد در جوابش به او اطلاعات بیشتری بدهید. به طور مثال : آن یک توپ است، یک توپ آبی با خط های قرمز.
۲۹- در تربیت کودک انضباط همراه با محبت فراوان داشته باشید.
۳۰- هرگز به کودکتان نگویید “تو چیزی نمی فهمی” زیرا اگر کودک آن را باور کند، حرف شما تحقق خواهد یافت.

مقاله راهکارها و عوامل موثر در فرایند یادگیری کودکان

نظر خود را بگذارید .

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به کانون مهندسین نور میباشد .

نقشه سایت
قالب وردپرس